مرز واقعی پیش‌بینی‌پذیری در جهان

8 ساعت قبل
پخش فایل صوتی با مشکل مواجه شد. لطفاً صفحه را دوباره بارگذاری کنید یا مشکل را گزارش دهید.
0:00 --:--
ذخیره

وارد شوید تا ادامه‌ی پادکست‌ها در هر دستگاهی از همان جایی که رها کرده‌اید پخش شود.

درباره‌ی این قسمت

پیش‌بینی‌ناپذیری همیشه نتیجه کمبود اطلاعات نیست.‎ با مرزهای بنیادی محاسبه و دلایل پیچیده‌ای که آینده را نامعلوم می‌کنند آشنا شوید.‎

پیش‌بینی آینده همیشه به معنای داشتن یک پاسخ روشن نیست. در برخی از پیچیده‌ترین سیستم‌های طبیعت، مسئله فقط این نیست که اطلاعات کافی نداریم یا کامپیوترهای قدرتمندتری لازم است، بلکه ممکن است اساساً راهی برای محاسبه آینده وجود نداشته باشد.

این اپیزود سراغ یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های علم می‌رود: آیا رفتار هر سیستم فیزیکی را می‌توان، دست‌کم در اصل، از روی قوانین حاکم بر آن پیش‌بینی کرد؟ پاسخ پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد که در برخی شرایط، پیچیدگی می‌تواند به سطحی برسد که پیش‌بینی دقیق آینده از توان هر الگوریتمی خارج شود.

در این میان، آشوب معنایی عمیق‌تر از بی‌نظمی پیدا می‌کند. برخی سیستم‌ها می‌توانند به اندازه‌ای پیچیده رفتار کنند که برای فهم سرنوشت آن‌ها، مسئله‌ای فیزیکی به یک مسئله محاسباتی تبدیل شود. همین ارتباط، پای مفاهیمی مانند تصمیم‌ناپذیری و مسئله توقف را به بحث درباره جهان واقعی باز می‌کند.

این ایده پیامد مهمی برای نگاه ما به علم دارد.‎ اگر یک سیستم را کاملاً بشناسیم، لزوماً به این معنا نیست که می‌توانیم آینده آن را محاسبه کنیم.‎ میان «دانستن قوانین» و «توانایی پیش‌بینی نتیجه» فاصله‌ای وجود دارد که ممکن است هیچ افزایش قدرت محاسباتی نتواند آن را از میان بردارد.‎

در این اپیزود با این مرز شگفت‌انگیز میان نظم و آشوب، فیزیک و محاسبه آشنا می‌شویم و بررسی می‌کنیم که چرا پیش‌بینی‌پذیری ممکن است محدودیتی عمیق‌تر از آنچه تصور می‌کردیم داشته باشد.‎ موضوعی که نشان می‌دهد بعضی از ناشناخته‌های جهان، شاید نه به خاطر ناتوانی ما در یافتن پاسخ، بلکه به دلیل ماهیت خود جهان، قابل پیش‌بینی نباشند.‎

پادکست‌های مرتبط

مشاهده همه

برای ثبت دیدگاه وارد حساب کاربری خود شوید.

Git Logo

با اپلیکیشن گیت، تجربه‌ای سریع‌تر و بهتر داشته باشید!

Git Logoدانلود اپلیکیشن گیت

دریافت اپلیکیشن دریافت اپلیکیشن