5 راه برای مقابله با سن‌گرایی در مصاحبه شغلی

این مقاله در مجله کسب و کار هاروارد منتشر شده که منبعی معتبر و ارزشمند در حوزه کسب و کار است.

نویسنده: ربکا زاکر

ترجمه شده توسط تیم گیت (Git.ir)

...

با افزایش سن جمعیت جهان، شاهد افزایش تعداد کارکنان مسن‌تر در نیروی کار خواهیم بود. بااین‌حال، تبعیض سنی امروزه بسیار رایج است. طبق مطالعه اخیر AARP، تقریباً دو نفر از هر سه کارگر 45 ساله و بالاتر می‌گویند که تبعیض سنی را تجربه کرده‌اند.

با وجود کلیشه‌های منفی مبنی بر اینکه کارکنان مسن‌تر انرژی کمتری دارند و بهره‌وری آن‌ها پایین‌تر است، داده‌ها خلاف این موضوع را نشان می‌دهند. طبق پژوهش‌های مرکز طول عمر دانشگاه استنفورد، کارکنان مسن‌تر سالم هستند، اخلاق کاری قدرتمندی دارند، به کارفرمایان خود وفادارند و در مقایسه با همکاران جوان‌تر خود، احتمال بیشتری دارد که از شغلشان رضایت داشته باشند. علاوه بر این، مطالعه‌ای از مدرسه کسب‌وکار لندن نشان داد که تعداد افراد زیر 45 سال که احساس فرسودگی می‌کردند (43%) بیشتر از افراد بالای 45 سال (35%) بود و کمترین میزان فرسودگی نیز در میان افراد بالای 60 سال مشاهده شد.

در برخی مشاغل، موهای خاکستری و تجربه‌ای که با آن همراه است یک مزیت محسوب می‌شود، مانند سمت‌های سطح C و دیگر نقش‌های ارشد. حتی در چنین شرایطی، ممکن است یک نامزد مسن‌تر با فردی رقابت کند یا توسط فردی مصاحبه شود که 10 تا 20 سال از او جوان‌تر است.

سانجیف در اواخر دهه 50 زندگی خود بود که برای سمت مدیر اجرایی یک سازمان غیرانتفاعی، به‌عنوان یک نامزد داخلی، در مصاحبه شرکت کرد. او می‌دانست هیئت‌مدیره به دنبال رهبری است که بتواند تغییر ایجاد کند و با چندین ایده جدید برای سازمان در مصاحبه‌ها حاضر شد. بااین‌حال، یکی از اعضای هیئت‌مدیره که با او مصاحبه می‌کرد به او گفت که آن‌ها به دنبال «ذهن‌های جوان‌تر» هستند.

آنیتا در 55 سالگی، پس از بیش از 30 سال کار در یک شرکت بزرگ فناوری، اخراج شد. او که 9 ماه بیکار بود، پس از تجربه چندین مورد سن‌گرایی، به‌تدریج دلسرد می‌شد. یکی از استخدام‌کنندگان صراحتاً گفت که شرکت به دنبال فردی جوان‌تر است و یک استخدام‌کننده در یک استارتاپ شبیه انجمن‌های دانشجویی از او پرسید آیا با مهمانی‌های شبانه و نوشیدن مشروب مشکلی خواهد داشت. او در نهایت شغل بسیار خوبی در یک شرکت بزرگ نرم‌افزاری پیدا کرد؛ جایی که رئیسش 20 سال از خودش جوان‌تر بود.

لورن 49 ساله بود که برای یک شرکت محبوب رسانه‌های اجتماعی مصاحبه کرد و در آنجا مشغول به کار شد؛ میانگین سنی کارکنان این شرکت کمتر از 30 سال بود و رئیس او که استخدامش کرده بود، تقریباً یک دهه از او جوان‌تر بود. او که با بسیاری از نام‌های بزرگ حوزه فناوری مصاحبه کرده بود، می‌دانست که ممکن است سن‌گرایی وجود داشته باشد، اما می‌گوید چنین چیزی را احساس نکرده است. بااین‌حال، مراقب بود اطلاعاتی را که به دیگران اجازه می‌داد برای تعیین سن او «حساب‌وکتاب کنند» به اشتراک نگذارد. برای مثال، اگرچه آشکارا درباره والد بودنش صحبت می‌کرد، هنگام صحبت درباره فرزندانش عمداً نمی‌گفت که آن‌ها در دانشگاه هستند.

اگر نگران سن‌گرایی هستید، از این راهکارها استفاده کنید تا سن به موضوعی بی‌اهمیت در مصاحبه‌های شما تبدیل شود:

به‌جای تجربه، با انرژی و اشتیاق شروع کنید

اشتیاق خود را نسبت به فرصت شغلی و کاری که انجام می‌دهید نشان دهید. آنیتا موفقیت خود در جست‌وجوی شغل را به اشتیاقش نسبت می‌دهد؛ چیزی که رئیسش هنوز هم درباره آن صحبت می‌کند. به‌جای اینکه درباره تعداد سال‌های تجربه خود یا تعداد دفعاتی که نوع خاصی از پروژه را انجام داده‌اید صحبت کنید، اشتیاق خود را برای شغل با گفتن عبارتی مانند این نشان دهید: «این حوزه تخصصی من است. این همان کاری است که عاشق انجام دادنش هستم.» اشاره به تمام سال‌های تجربه‌تان، هرچقدر هم که معتبر و ارزشمند باشند، می‌تواند ناخواسته باعث دور کردن یا مرعوب کردن مصاحبه‌کننده شود یا شما را فردی همه‌چیزدان نشان دهد.

ذهنیت مشاوره‌ای را در پیش بگیرید

با مصاحبه‌های خود مانند گفت‌وگوهای مشاوره‌ای برخورد کنید و کنجکاوی و ذهنیت یادگیرنده خود را نشان دهید. از پرسش‌های باز و مناسب، همراه با گوش دادن فعال، استفاده کنید تا زمینه و چالش‌های منحصربه‌فرد سازمان را بهتر درک کنید و مشخص کنید در کجا و چگونه می‌توانید بیشترین ارزش را ایجاد کنید. این رویکرد نه‌تنها متقاعدکننده‌تر خواهد بود، بلکه به شما کمک می‌کند با اعتمادبه‌نفس بیشتری ظاهر شوید، زیرا خود را در جایگاه یک همتا در برابر مصاحبه‌کننده قرار می‌دهید. تغییر ذهنیت بخشی از این فرایند است که می‌توانید با آن پویایی قدرت ادراک‌شده را از «شما واقعاً این شغل را می‌خواهید یا به آن نیاز دارید» به «شما راه‌حل یا دانش و مهارتی را دارید که شرکت به آن نیاز دارد» تغییر دهید.

فروتنی و رویکردی غیرسلسله‌مراتبی را نشان دهید

لورن موفقیت خود در مصاحبه‌ها را به نشان دادن فروتنی واقعی و رویکردی برابرگرایانه در همکاری با دیگران نسبت می‌دهد. او این موضوع را با پرسیدن سؤالاتی مانند این نشان داد: «به نظر شما در کجا باید از کار درخشان و فوق‌العاده‌ای که تیم تاکنون انجام داده بهره ببریم و در کجا فکر می‌کنید زمان آن رسیده که رویکردی کمی متفاوت را امتحان کنیم؟» او همچنین تلاش کرد به‌جای «اداره کردن تیم‌ها» درباره «حمایت از تیم‌ها» صحبت کند و حتماً از افرادی که کار را انجام می‌دادند تقدیر کند. با توجه به اینکه همکاری عموماً هنجار نسل هزاره است، هر چیزی که نشان‌دهنده سبک سلسله‌مراتبی باشد، مانند پرسیدن درباره عنوان شغلی یا گستره کنترل، یک علامت هشدار درباره توانایی فرد برای سازگاری با فرهنگی است که در آن کار به‌صورت مشترک شکل می‌گیرد.

با مصاحبه‌کننده خود ارتباط برقرار کنید

پژوهش‌ها نشان می‌دهند که شروع ارتباط با گرمی و صمیمیت، راه مؤثری برای تأثیرگذاری بر دیگران است. این کار می‌تواند به سادگی یک لبخند باشد. لورن برای پیدا کردن راه‌هایی جهت برقراری ارتباط شخصی با مصاحبه‌کننده خود، مطمئن شد که از ارجاع‌های روز و مرتبطی استفاده کند که فردی جوان‌تر نیز بتواند با آن‌ها ارتباط برقرار کند، مانند یک برنامه محبوب در نتفلیکس. شوخ‌طبعی نیز راه دیگری برای ایجاد ارتباط و نشان دادن این است که همکاری با شما لذت‌بخش خواهد بود. بااین‌حال، از ارجاع‌های قدیمی یا شوخی‌های تحقیرکننده درباره خودتان مانند «این مربوط به دوران قبل از اینترنت بود» یا «احتمالاً آن زمان هنوز به دنیا نیامده بودید» استفاده نکنید. این کار ناراحت‌کننده و بیگانه‌کننده است.

توانایی خود برای همکاری با گروه‌های متنوعی از افراد را نشان دهید

آنیتا این موضوع را با ارائه نمونه‌هایی از پروژه‌هایی که در میان واحدهای مختلف، مناطق جغرافیایی گوناگون و سطوح مختلف مدیریتی، از جمله مدیران جدید، رهبری کرده بود نشان داد. با این کار، او توانایی خود برای همکاری خوب با همکاران جوان‌تر را منتقل کرد، بدون اینکه لازم باشد به‌طور مشخص بر سن تأکید کند. به همین ترتیب، لورن نشان داد که هدفش بهره‌گیری از تجربه‌های متفاوت افراد است و نمونه‌هایی از همکاری موفق با افرادی از نیروهای نظامی را ارائه کرد که نخستین تجربه خود را در بخش خصوصی داشتند. این مثال نشان داد که او می‌تواند با افراد جوان‌تری که مجموعه متفاوتی از تجربیات را دارند همکاری کند، بدون اینکه توجه‌ها را به سن جلب کند.

اظهارنظرها یا پرسش‌های نامناسب را بازتعریف کنید

در مورد سانجیف، او می‌توانست تمایل عضو هیئت‌مدیره به «ذهن‌های جوان‌تر» را با گفتن این جمله بازتعریف کند: «فکر می‌کنم چیزی که واقعاً به دنبال آن هستید، تفکر نوآورانه است. خوشحال می‌شوم برخی از ایده‌هایم را که می‌توانند به این سازمان کمک کنند تا تأثیرگذاری خود را افزایش دهد و به الگویی برای دیگران در این حوزه تبدیل شود، با شما در میان بگذارم.» وقتی از آنیتا پرسیدند که آیا با مهمانی‌های شبانه و نوشیدن مشروب مشکلی خواهد داشت، او پاسخ خود را کوتاه نگه داشت و گفت: «من عاشق جشن گرفتن موفقیت با تیمم هستم» و سپس گفت‌وگو را به موضوع دیگری هدایت کرد. اگر مطمئن نیستید چگونه به یک اظهارنظر یا پرسش نامناسب پاسخ دهید، با کنجکاوی پاسخ دهید و چیزی مانند این بپرسید: «می‌توانید بیشتر درباره این موضوع توضیح دهید؟» یا «می‌توانید بیشتر توضیح دهید که امیدوارید چه چیزی متوجه شوید تا بتوانم به نگرانی اصلی شما پاسخ دهم؟»

اگرچه سن‌گرایی وجود دارد، تمرکز بر چیزهایی که تحت کنترل شما هستند و به‌کارگیری این راهکارها می‌تواند توجه‌ها را از سن شما دور و دوباره بر این موضوع متمرکز کند که چرا شما گزینه مناسبی برای این شغل هستید.